Wat blokkeert definitieve doorbraak van trackers?
Op februari 15, 2011.
In de periode van 2000 tot 2010 groeide de wereldwijde trackerindustrie van $74,3 miljard naar $1311 miljard. Als we verder kijken naar de groei per regio zien we dat de groei vooral uit de VS kwam, waar momenteel $891 miljard in trackers belegd wordt. In Europa is het beheerd vermogen van trackers momenteel $284 miljard. Een voor de hand liggende verklaring voor het verschil is natuurlijk dat tegen de tijd dat iShares de tracker introduceerde in Europa (2000), men in de VS al zeven jaar bekend was met dit financiële product! Toch verklaart dit niet de verschillen die er zijn binnen Europa. In Duitsland, Frankrijk en het VK wordt bijvoorbeeld veel meer gebruik gemaakt van trackers dan in Nederland.
Distributievergoeding
Een mogelijke verklaring voor de geleidelijke, in plaats van explosieve, opmars van trackers in Nederland ligt mogelijk bij het verdienmodel dat veel grootbanken er op na houden. De laatste maanden is er in diverse financiële media een debat gaande over (afschaffing van) de distributievergoeding, ook wel kickback-fee genoemd.
De distributievergoeding is een vergoeding die de bank of vermogensbeheerder ontvangt van een beleggingsfonds wanneer hij/zij nieuwe investeerders bereid heeft gevonden geld te investeren in een bepaald beleggingsfonds. Deze vergoeding is vaak een percentage van de investering.
Als men naar het verdienmodel van beleggingsadviseurs kijkt speelt de distributievergoeding een belangrijke rol. Het verklaart waarom veel banken en vermogensbeheerders gratis beleggingsadvies aanbieden. De klant hoeft niets te betalen, de adviseur wordt betaald uit de distributievergoedingen die hij/zij ontvangt.
In de praktijk komt het er dus op neer dat het “gratis onafhankelijke beleggingsadvies” dat u van de bank of vermogensbeheerder krijgt betaald wordt door het beleggingsfonds. Het beleggingsfonds op haar beurt betaalt deze vergoeding weer van het geld dat u in het fonds geïnvesteerd heeft. In hoeverre dit beleggingsadvies dus nog gratis en onafhankelijk is laat ik in het midden…
Trackers keren geen distributievergoedingen uit aan banken en/of vermogensbeheerders. Dit zou, gezien de lage kosten van trackers, ook bijna onmogelijk zijn omdat een distributievergoeding over het algemeen al hoger is dan de 0,30% beheervergoeding van de tracker. Met andere woorden, het betalen van een distributievergoeding zou de tracker in prijs doen verdubbelen en dat gaat uiteindelijk ten koste van het rendement van de belegger.
Het gevolg van het niet uitkeren van een distributievergoeding is dat de meeste beleggingsadviseurs van grootbanken niet staan te popelen u informatie te geven over trackers, laat staan u trackers te adviseren als belegging. Waar de adviseurs niets aan verdienen geven ze ook geen informatie over.
De distributievergoeding zorgt niet alleen voor leuke bonussen bij vermogensbeheerders maar ook voor cash-inflows bij structureel slecht presterende beleggingsfondsen. Zo zijn er in Nederland een aantal actieve beleggingsfondsen die de AEX index proberen te verslaan maar daar de afgelopen jaren eigenlijk nooit, of zelden, in geslaagd zijn. Hoe kan het dat het beheerd vermogen van deze fondsen ondanks de slechte performance evengoed toeneemt? Wellicht dat inzage in de distributievergoedingen die het fonds uitkeert een antwoord oplevert.
Verandering verdienmodel
Gelukkig laten steeds meer vermogensbeheerders en banken zien dat het ook anders kan. Zo zijn er bijvoorbeeld diverse vermogensbeheerders die de ontvangen distributievergoedingen rechtstreeks doorgeven aan hun klanten, of bijvoorbeeld Indexus dat zich toelegt op beheer met gebruik van trackers.
Uiteindelijk zal het denk ik nog wel even duren voor de distributievergoeding definitief verdwijnt. Dit omdat banken hun verdienmodel drastisch zullen moeten aanpassen en een dergelijke verandering zal niet in één dag plaatsvinden. Ook omdat met afschaffing van de distributievergoeding het voortbestaan van een aantal structureel slecht presterende beleggingsfondsen op de tocht staat. In de tussentijd adviseer ik u, voordat u belegt in een beleggingsfonds, altijd de distributievergoeding in het achterhoofd te houden.
Martijn Rozemuller
Managing Director
ThinkCapital
